TAP Air Portugal na sprzedaż. Air France-KLM i Lufthansa złożyły oferty

Złożenie ofert stanowi przełomowy moment w wielomiesięcznym procesie przygotowywania sprzedaży części udziałów przez Lizbonę w narodowych liniach lotniczych. Portugalski rząd, który po pandemii COVID-19 przejął pełną kontrolę nad spółką w zamian za wielomiliardowy pakiet pomocowy, konsekwentnie realizuje zobowiązania wobec Komisji Europejskiej dotyczące restrukturyzacji i ponownego otwarcia przewoźnika na kapitał prywatny. Zainteresowanie portugalskim operatorem nie jest przypadkowe. Linie lotnicze TAP Air Portugal posiadają silną i unikalną pozycję na rynku połączeń między Europą a Ameryką Południową, szczególnie Brazylią, a także dobrze rozwiniętą sieć tras do Afryki. To właśnie te kierunki od lat są poza bezpośrednim zasięgiem największych konkurentów na rynku Starego Kontynentu, co czyni przewoźnika z bazami w Lizbonie i Porto atrakcyjnym celem akwizycyjnym.

Dla Air France-KLM potencjalna inwestycja oznaczałaby wzmocnienie obecności na rynku transatlantyckim oraz lepsze wykorzystanie synergii między hubami w Paryżu i Amsterdamie a Lizboną. Francusko-holenderski holding mógłby również zwiększyć swoją konkurencyjność wobec innych przewoźników operujących na trasach do Ameryki Łacińskiej, zwłaszcza wobec hiszpańskich linii lotniczych Iberia, których właścicielem jest International Aviation Group. Z kolei Lufthansa, która w ostatnich latach konsekwentnie buduje paneuropejską grupę lotniczą poprzez przejęcia i integrację kolejnych przewoźników, widzi w TAP-ie kolejny element swojej strategii konsolidacyjnej. Niemiecka grupa już teraz kontroluje m.in. SWISS, Austrian Airlines, Brussels Airlines czy ITA Airways, a przejęcie udziałów w portugalskim operatorze pozwoliłoby jej rozszerzyć wpływy na południowo-zachodnią część Europy.

Choć złożenie ofert formalizuje zainteresowanie inwestorów, przed stronami pozostaje jeszcze długa droga negocjacyjna. Rząd w Lizbonie udziałów wielokrotnie podkreślał, że kluczowe znaczenie ma dla niego utrzymanie strategicznych funkcji przewoźnika w kraju, w tym zachowanie Lizbony jako głównego hubu operacyjnego oraz ochrona miejsc pracy. Warunki te mogą wpłynąć na ostateczny kształt transakcji i zakres kontroli, jaki obejmie przyszły inwestor. Portugalia chce sprzedać 44,9 proc. udziałów „strategicznemu partnerowi lotniczemu”, który będzie w stanie poszerzyć globalny zasięg i konkurencyjność przewoźnika. Kolejne pięć proc. udziałów zostanie przeznaczone dla pracowników TAP-u.

Nie bez znaczenia pozostają również kwestie regulacyjne. Każda potencjalna transakcja będzie musiała uzyskać zgodę organów antymonopolowych Unii Europejskiej, które w ostatnich latach szczegółowo analizują procesy konsolidacyjne w branży lotniczej, choć i tak ostatecznie wydają zgodę na akwizycję (tak było w przypadku inwestycji Lufthansy w ITA Airways). Złożone oferty otwierają nowy etap w procesie prywatyzacji TAP Air Portugal i jednocześnie potwierdzają rosnącą presję konsolidacyjną na europejskim rynku lotniczym. Ostateczny wybór inwestora może mieć istotne znaczenie nie tylko dla przyszłości portugalskiego przewoźnika, ale także dla układu sił w całym sektorze na Starym Kontynencie.